رنج مضاعف پرستاران گیلانی

گیلان امروز- پرستاران یکی از پرکارترین و مظلوم ترین اقشار نظام سلامت کشورند؛ قشری که علاوه بر فشار کاری، شیفت های طولانی، تنش های کاری با بیماران و پزشکان و خطر ابتلا به بیماری های واگیردار، با مشکلات معیشتی و مالی فراوانی مواجه اند. در این میان، وضعیت پرستاران گیلانی به دلیل ضعف مدیریتی و شرایط خاص استان، رنگ و بویی بحرانی تر دارد.

با آنکه چالش های پرستاری در سراسر کشور مشابه است، اما در گیلان به واسطه نرخ بالای سالمندی، کمبود امکانات درمانی و سیستم فرسوده مدیریتی، فشار مضاعفی بر دوش پرستاران است. بر اساس اعلام نظام پرستاری، میزان دریافتی پرستاران گیلانی به مراتب پایین تر از میانگین کشوری است.

تأخیر هفت ماهه در پرداخت تعرفه خدمات پرستاری در گیلان طی ده سال اخیر بی سابقه بوده است. ضعف مدیریت و ناهماهنگی های داخلی دانشگاه علوم پزشکی گیلان موجب شده حتی هدیه ناچیز روز پرستار نیز پرداخت نشود؛ مسئله ای که موجب گلایه و دلخوری شدید جامعه پرستاری استان شده است.

برخی کارشناسان معتقدند یکی از دلایل عقب ماندگی استان در پرداخت مطالبات، به ویژه مطالبات پرستاران و کادر درمان، این است که معاون توسعه دانشگاه علوم پزشکی استان، پزشک نیست. از نظر آنان، ناآشنایی ایشان با ماهیت و پیچیدگی های حرفه پرستاری و مسائل مرتبط با جامعه پرستاری، موجب شده درک دقیقی از مشکلات این قشر وجود نداشته باشد و همین امر به تشدید چالش ها دامن زده است.

بحران تا آنجا پیش رفته که رئیس هیئت مدیره نظام پرستاری رشت بارها از جامعه پرستاری بابت وضعیت موجود عذرخواهی کرده است. با این حال برخی پرستاران مدعی اند که پوشش رسانه ای کافی به دیدگاه های آنان داده نشده است.در نتیجه کادر پرستاری مراکز دولتی دانشگاهی استان مراسم روز پرستار امسال ۱۴۰۴ را تحریم کردند.

در حالی که در اغلب دانشگاه های علوم پزشکی کشور، به مناسبت های مختلف همچون روز کارمند، میلاد رسول اکرم(ص) یا بازگشایی مدارس، مبالغی بین ۲ تا ۲.۵ میلیون تومان به کارکنان پرداخت شده است، در گیلان این مبالغ یا پرداخت نشده یا نصف آن واریز شده است. گفته می شود هدیه یک میلیون تومانی روز پرستار نیز همچنان بلاتکلیف مانده است؛ مسئله ای که نارضایتی شدید کارکنان و مطالبه شفافیت مالی را در پی داشته است.

حقوق پایین (حدود ۱۵ تا ۲۰ میلیون تومان)، فشار کاری سنگین و شیفت های اجباری، بسیاری از پرستاران گیلانی را به مهاجرت یا تغییر شغل واداشته است. مقصد بیشتر آن ها کلان شهرهای داخلی، کشورهای حاشیه خلیج فارس، آلمان و سایر کشورهای اروپایی است؛ در حالی که برخی دیگر به ناچار خانه نشینی را برگزیده اند.

در بیمارستان های بزرگ رشت از جمله رازی، پورسینا و حشمت، نسبت پرستار به بیمار به شکل نگران کننده ای کاهش یافته است. در برخی بخش ها، پرستاران از فشار کاری بالا و کمبود نیرو گلایه دارند؛ فشاری که سلامت جسمی و روانی آنان را به شدت تهدید می کند و مستقیماً بر کیفیت خدمات درمانی تأثیر می گذارد.

گیلان به عنوان پیرترین استان کشور و دارای بالاترین نرخ ابتلا به سرطان، نیاز مبرمی به نیروی پرستاری دارد. با این حال، سهم این استان از آزمون های استخدامی وزارت بهداشت بسیار اندک است. ضعف در پیگیری و مطالبه گری از سوی مدیریت ارشد دانشگاه علوم پزشکی گیلان، به ویژه ریاست فعلی آن، موجب شده شاخص های سلامت در استان روندی نزولی را تجربه کنند.

با توجه به بحران پرستاری در گیلان، انتظار می رود مجمع نمایندگان استان و استاندار گیلان برای افزایش سهمیه استخدام پرستاران و نظارت بر عملکرد دانشگاه علوم پزشکی وارد عمل شوند تا بخشی از رنج مضاعف این قشر شریف جبران شود.