سه‌شنبه ۱۵ آبان ۱۳۹۷
۹ ربیع الاول ۱۴۴۰
۶ نوامبر ۲۰۱۸
شماره 5064

​گیاهان دوست کبد را بهتر بشناسیم

بخش اجتماعی- کبد یا جگر در قسمت راست بدن بالای حفره شکمی درست زیر دیافراگم قراردارد. بزرگ ترین غده بدن است و در حدود 1500 گرم وزن دارد.کبد مهم ترین عضو داخلی و غده گوارشی می باشد. نقش آن در زندگی انسان حتی از خواص پنجگانه بیشتر است.

کبد یا جگر در قسمت راست بدن بالای حفره شکمی درست زیر دیافراگم قراردارد. بزرگ ترین غده بدن است و در حدود 1500 گرم وزن دارد.کبد مهم ترین عضو داخلی و غده گوارشی می باشد. نقش آن در زندگی انسان حتی از خواص پنجگانه بیشتر است. چنان که انسان بدون داشتن قوه بینایی می تواند به زندگانی خود ادامه دهد ولی هرگز بدون جگر قادر به ادامه حیات نیست. کبد دارای یک ترشح خارجی است که به نام صفرا و زرداب معروف است و نقش مهمی در هضم غذا دارد. علاوه بر ترشح صفرا، کبد در تشکیل خون، اعمال متابولیکی، دفع سموم و تولید حرارت بدن نقش دارد.

گیاه خار مریم

گیاه خار مریم گیاهی است دو ساله، به ارتفاع تا 5/1 متر که به حالت خودرو در کنار جاده ها، اراضی بایر و اطراف زمین های زراعتی می روید. برگ های آن بزرگ شفاف با بریدگی دندانه دار و منتهی به خار است که خارهای انتهایی به رنگ زرد می باشند. گل ها به صورت کاپیتول بزرگ از نوع لوله ای و به رنگ ارغوانی است. میوه ها (دانه ها) سیاه رنگ و شفاف است که اندام دارویی آن است.

کاربردهای درمانی

دانه های خارمریم دارای ترکیبات سیلی مارین است که یرقان را درمان می کند. کبد و طحال را تقویت می کند. کبد را محافظت کرده و سموم را خارج می سازد. اگر کبد شما چرب شده برای معالجه از این گیاه استفاده کنید. برای دوران نقاهت و عوارض پیوند کبدی مفید است. این گیاه روی کبد را پوشانده و نمی گذارد که مواد سمی وارد آن شود. همچنین باعث کاهش چربی و کلسترول می شود.

مقدار و روش مصرف

مقدار مصرف در اختلالات کبدی روزانه 12 تا 15 گرم میوه خشک معادل 200 تا 400 میلی گرم سیلی مارین که بر حسب سیلی بین در فرمولاسیون ها محاسبه شده است. مقدار مصرف در اختلالات گوارشی برای تهیه جوشانده 3 گرم دانه را در 150 میلی لیتر آب سرد ریخته، 20 دقیقه آهسته جوشانده و سه تا چهار بار در روز مصرف شود.

عوارض جانبی

در صورت مصرف طولانی مدت به منظور جلوگیری از التهاب جدار روده بهتر است به همراه آن از پکتین، پسیلیوم (اسفرزه) و یا صمغ ها استفاده شود.

گیاه قاصدک

گیاهی علفی و چندساله با برگهای دارای بریدگیهایی نوک تیز شبیه به دندان شیر که در روی زمین گسترده هستند. از وسط برگهای قاصدک، دمگل هایی خارج می شود که در انتهای آنها گلهایی به رنگ زرد ظاهر می شوند و سپس به میوه کروی با تارهای ابریشمی سفید رنگ تبدیل شده که به نام قاصدک نام گذاری شده است. ریشه قهوه ای رنگ آن حاوی شیرابه تلخ مزه است.

ریشه و قسمتهای هوایی آن دارای مواد تلخ (تاراگزاسین)، تری ترپن ها، فلاونوییدها، کاروتنوییدها، موسیلاژ و پتاسیم است و اندام دارویی آن به شمار می رود.

کاربردهای درمانی

در اختلالات جریان صفرا، بی اشتهایی، هضم چربیها و ادرارآوری کاربرد دارد. به منظور محافظت و تقویت کبد در بسیاری از مشکلات کبد و به طور وسیع در اروپا بدین منظور استفاده می شود.

مقدار و روش مصرف

مقدار مصرف گیاه به صورت چای 10-4 گرم گیاه خرد شده در یک فنجان آب به صورت جوشانده و یا دم کرده 3 تا 4 بار در روز می باشد.

عوارض جانبی

در بیماران مبتلا به انسداد صفراوی، سنگ کیسه صفرا و دارای ناراحتی های معده مصرف نشود.

گیاه کاسنی

گیاهی علفی که ارتفاع آن تا 5/1 متر می رسد. ساقه آن راست بدون کرک با موهای تقریباً زبر، برگها طوقه ای با بریدگیهای عمیق شاخه ای، گل ها به رنگ آبی روشن و ریشه قطور می باشد. رنگ بیرونی ریشه قهوه ای ولی داخل آن سفید است و شیرابه ای سفید رنگ دارد.

عمدتاً ریشه و گاهی اندامهای هوایی گیاه اندام دارویی آن است که دارای مواد تلخ، اینولین و شیکورین است.

کاربردهای درمانی

صفرا آور، ضد نفخ، اشتها آور، ادرار آور، محافظ کبد، تقویت کننده معده، تقویت کننده اعصاب و کاهنده چربی خون. خون را تصفیه و گرمای کبد را برطرف می کند. ناراحتی های کبد را رفع می کند. صفرابر است. برای درمان زردی مفید است.

مقدار و روش مصرف

مقدار مصرف روزانه پودر ریشه 3 تا 5گرم در 150 میلی لیتر آب و 10 گرم از برگ و ساقه و گل کاسنی در یک لیوان آب به صورت دم کرده می باشد.

عوارض جانبی

احتیاط: در افرادی که سنگ کلیه دارند باید با مشورت پزشک از کاسنی استفاده کنند.

گیاه کنگرفرنگی (آرتیشو)

گیاهی علفی با ساقه ای بزرگ، راست و کاملاً پوشیده از برگهای تیغ دار و نیزه ای است. روی برگها بدون پرز و پشت آن سفید و پرزدار است. در انتهای ساقه های آن غنچه های گرد تیغ داری قرار دارد که از آن گلهای آبی متمایل به بنفش می رویند.

برگ تازه یا خشک شده گیاه اندام دارویی آن است که دارای مواد تلخ، سینارین، لعاب، تانن، اسیدهای آلی و ویتامین A است.

کاربردهای درمانی

رفع سوء هاضمه، درد کولیکی به ویژه در ناحیه فوقانی و راست شکم، درد معده، جلوگیری از سمی شدن کبد، یبوست،‌ رفع تهوع و استفراغ، کاهش چربی خون ، آنتی اکسیدان، افزایش قدرت بازسازی سلولهای کبدی، ضد اسپاسم، ضد نفخ و افزایش اشتها کاربرد دارد.

مقدار و روش مصرف

مقدار مصرف برگ روزانه تا 3 بار و هر بار 1 تا 4 گرم مصرف شود.

عوارض جانبی

در بیماران مبتلا به انسداد صفراوی، سنگ کیسه صفرا و حساسیت به کنگر فرنگی و سایر ترکیبات آن مصرف نشود.

اولین نفری باشید که نظر میدهید.